Aktualności

Wystawa "Ryszard Kaja. Teatralny Bar Świata Małopolskiego"
 
RYSZARD KAJA. TEATRALNY BAR ŚWIATA MAŁOPOLSKIEGO.

Wernisaż wystawy: 24 października 2019r., godz. 18.00
Galeria Gardzienice, przy ul. Grodzka 5a w Lublinie.
Wystawę można oglądać od poniedziałku do piątku w godz. 12.00 - 18.00 do dnia 17.12.2019
Wstęp na wernisaż i wystawę jest bezpłatny.

Kuratorzy wystawy: Zuzanna Zubek - Gańska / Leszek Jamrozik.
Aranżacja światła / montaż: Włodzimierz Janowski
Oprawa graficzna: Jacek Gański
 
Ryszard Kaja

Ryszard Kaja. Teatralny Bar Świata Małopolskiego.
Wystawa prezentowana w Galerii Gardzienice, należącej do Ośrodka Praktyk Teatralnych „Gardzienice”.


Można by śmiało wysnuć tezę, że Ryszard Kaja dla Polskiego plakatu jest jednym z filarów o czym stanowi nowatorski aspekt szeroko zakrojonej twórczości Artysty. Jeden z czołowych kontynuatorów Polskiej Szkoły Plakatu zagości w skromnych progach Galerii Gardzienice, będącej częścią Ośrodka Praktyk Teatralnych „Gardzienice”. Z mocnym, teatralnym przytupem.

Znany wielbicielom plakatu w znacznym zakresie gdyż plakaty Artysty z cyklu Polska zakorzeniły się w naszej tożsamości i zadomowiły, sprawiając, ze wedle sentymentu i upodobania wybrane plakaty z poszczególnych miejscowości odnalazły się na ścianach naszych mieszkań.

O swoich plakatach zwykł mawiać: ”Moje plakaty są pełne detali, tak jak i mój dom, a mój dom pełen jest wspomnień. Ja kolekcjonuje przeszłość (…). Nie interesują mnie poszukiwania formalne, anektowanie nowych przestrzeni dla sztuki. Mody, także artystyczne, są mi obce, nie patrzę, jak wszyscy w przyszłość, tylko szperam w swej przeszłości”.

Popularność i rozpoznawalność dały Artyście między innymi plakaty z serii POLSKA, które od 2012 r. Ryszard Kaja tworzył na zamówienie Galerii Polskiego Plakatu we Wrocławiu. Co ciekawe, plakaty te umykają najnowszym tendencjom. Mocno trzymają się jedynego w swoim rodzaju stylu charakterystycznego dla Artysty. Unikatowy język symbolu, który przenika materie plakatu, skrótowa forma przedstawienia i umiejętne operowanie kolorem czynią jego plakaty niepowtarzalnymi, niczym kody, skróty myślowe szyfrują w myślach odbiorcy odbiór właściwy. Dla przykładu powiem, że widząc Przełom Dunajca w plakacie Dunajec słyszymy niemal że szum oryginału, i stukot tratw i czujemy chłód asystujący nam podczas spaceru wzdłuż jego brzegu. Plakat odkodowuje w nas realny kształt obrazu, oddaje nam prawdziwość i wspomnienie, co jest szczególnie piękne, gdyż z podobnymi odczuciami spotykamy się w odbiorze pozostałych plakatów Artysty.
Podobnie rzecz się ma z unikatowymi plakatami teatralnymi, których prostota form mierzy się z symboliką. Odwołania, siła skojarzeń, detal decydują o doskonałości plakatowych dzieł dla Teatru. Ryszard Kaja w pozornej prostocie odnajduje finezje, która w jego dziełach przewija się z sielskością, lekkością, rodzimym krajobrazem lub jego fragmentem. Wypracowana przez niego metafora uproszczonego przedstawienia, oszczędnego przekazu, zdawkowego symbolu, śladowego krajobrazu tudzież tła stanowi element rozpoznawalny w plakatowej, teatralnej twórczości Ryszarda Kai. A mimo delikatnej niekiedy graficznej formy plakat pozostaje mięsisty w kolor, który stanowi jego dopełnienie. Jego plakaty Teatralne są kompletne w odbiorze, w swoim jedynym rodzaju. Są doskonałe, i można śmiało wysnuć tezę, ze niekiedy blokują naszą pamięć i wzrok na późniejszych naśladowców lub innych autorów w tej dziedzinie, na przykłady, próby przemycenia podobnych treści i form dla danej sztuki teatralnej.


Na wystawie w naszej Galerii Gardzienice pokazane zostaną między innymi plakaty, tematycznie dobrane i wykonane przede wszystkim dla wschodnich regionów, na wystawie znajdą się również portrety małopolskie, projekty kostiumów, scenografii, częściowo fragmenty niezwykłych dzienników Artysty.
Autorem tytułu ekspozycji i nieocenionym współkuratorem wystawy jest Leszek Jamrozik, według słów którego : „Małopolskość w tytule podkreślać prowincjonalny świat, normalny, bez zadęcia, taki hrabalowski właśnie”.
Ryszard Kaja zaczytywał się w utworach Bohumila Hraba, i Hrabalowska koncepcja świata była mu bardzo bliska. Ujmująca trafność i niezwykłe poczucie humoru pisarza zbiegało się mocno z sylwetką Ryszarda Kai. Przecież dzieła Artysty również charakteryzują się tym niezwykłym poczuciem żartu, opływają w dowcip, okraszony pewną lekkością i łatwością przekazu. Są one niemal wizytówką w twórczości Artysty. Dowcip Ryszarda Kai jest trafny, nie wymijający. Jak również pod jego płachtą udaje mu się przemycić treści ważne, nierzadko trudne, które docierają do nas po dłuższym odbiorze.

Ale nie należy zapominać, i szufladkować tak wybitnego twórcę jedynie jako plakacisty. Nie może nam umknąć fakt, iż Ryszard Kaja był niezwykle pracowitym Artystą, o nieskrępowanej wyobraźni i ogromnym zapale do pracy. Jego spektakularna przygoda ze sztuką to także rozmaite realizacje teatralne, od scenografii, po kostiumy i dekoracje.
Teatr przyszedł z początkiem Jego twórczości, gdy zaraz po studiach poświęcił się właśnie teatralnej instytucji. Tu niesiony ogromem realizacji zaprojektował i wykonał wiele istotnych scenografii i rozlicznych projektów kostiumów i dekoracji. Niczym w lustrze odbija się w jego pozostawionych scenografiach ogromna pracowitość, sumienność niemal rzemieślnicza. Mówi się nawet o ponad 200 scenografiach teatralnych, baletowych, operowych i telewizyjnych, które Artysta stworzył. Nie obca mu była scenografia operowa, którą przygotowywał zarówno dla Polskich oper jak i zagranicznych (min. Francji, Niemczech, Brazylii, Argentynie, Izraelu i Egipcie. Projekty kostiumów i dekoracji powstały, miedzy innymi dla takich spektakli jak : „Bal Maskowy”, „Ernani” „Falstaff” i „Rigoletto” Giuseppe Verdiego, „Madame Butterfly” Giacomo Pucciniego, „Carmen” Georgesa Bizeta, „Don Pasquale” Gaetano Donizettiego. Do jego osiągnięć zalicza się także oprawę dla baletu „Dziadek do Orzechów” i „Jezioro Łabędzie” z muz. Piotra Czajkowskiego W latach 90 pracował dla Opery Szczecińskiej i Teatru Wielkiego w Poznaniu, potem zaś w Teatrze Wielkim w Łodzi, operach we Wrocławiu i w Warszawie.
W twórczości Ryszard Kai najróżniejsze dziedziny Jego sztuki wychodzą sobie na przeciw, przenikają się, zdawać by się mogło analizują swoja zawartość aż do trzewi, wymieniając się doświadczeniami, detalami, formą zapisu. Późniejsze lata życia artysty pozwalają na dłużej zagościć się rysunkowi i wprowadzają w twórczość Kai monotypie. Jakkolwiek uznane przez niektórych za staromodne stają się na nowo odkrytym źródłem twórczej eskalacji Artysty, pozwalającym mu na oswojenie otaczającego go świata i towarzyszącej temu rzeczywistości czyniąc z własnej codzienności kanwę do nowo powstających dzieł.


Ośrodek Praktyk Teatralnych "Gardzienice"
ul. Grodzka 5 A; 20-112 Lublin
Biuro O.P.T. "Gardzienice" w Lublinie: 81 5329840
mail: office@gardzienice.org
 
 
Zaporszenie na wystawę Ryszarda Kai
 
Powrót
 
 

Europejski Ośrodek Praktyk Teatralnych
założony, budowany i prowadzony
przez Włodzimierza Staniewskiego

 
Wydarzenia SpecjalneMapa serwisuBIP

Copyright © 2013 - 2020 by Europejski Ośrodek Praktyk Teatralnych Gardzienice | Realizacja JMC

 
 
 

Używamy cookies i podobnych technologii m.in. w celu świadczenia usług i w celach statystycznych. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce, w jej ustawieniach. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w cookies, kliknij „Zamknij”. Jeżeli nie wyrażasz zgody – zmień ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce cookies

Zamknij X